AI a energetyczny koszt: ile faktycznie zużywa energia?
Energetyczna niewymierność sztucznej inteligencji
Gdy w 2020 roku badacze po raz pierwszy oszacowali ślad węglowy treningu modelu języka, ich wynik wydał się szokujący. Od tamtej pory sytuacja uległa dalszemu pogorszeniu – i to w skali, której trudno jest nadążyć za rzeczywistością.
Skala wzrostu
Praca zatytułowana Hugging Carbon: Quantifying the Training Carbon Emissions of AI Models at Scale (arXiv 2605.01549) analizuje emisje z treningu ponad pięciu tysięcy modeli opublikowanych na Hugging Face w latach 2020–2024. Autorzy stwierdzają, że roczne emisje z treningu tych modeli wzrosły z około 450 ton CO₂eq w 2020 roku do ponad 40 tysięcy ton w 2024 roku – czyli prawie stuokrotnie w pięć lat. To odpowiada rocznej emisji ponad stu tysięcy samochodów spalinowych.
Przypadek BLOOM
Model BLOOM, o 176 miliardach parametrów, był jednym z pierwszych, których ślad węglowy dokładnie oszacowano. Zgodnie z badaniem Alexandry Sashy Luccioni i kolegów (2023), trening BLOOM emitował około 24,7 ton CO₂eq przy uwzględnieniu tylko zużycia energii dynamicznej, a 50,5 ton, jeśli doliczyć emisje zakładowe. Dla porównania – to tyle, ile rocznie emituje pięć przeciętnych samochodów w Europie.
Koszt wody
Mniej widoczny, ale równie poważny, jest koszt wodny. Badanie Holistically Evaluating the Environmental Impact of Creating Language Models (arXiv 2503.05804) oszacowuje, że seria modeli OLMo zużyła 2,769 miliona litrów wody – odpowiednik 24,5 lat zużycia wody przez jedną osobę. Chłodzenie serwerów GPU w centrach danych to niewidoczny, ale ogromny koszt.
Czy jest wyjście?
Największe emisje pochodzą z treningu, a nie z uruchamiania modeli. Jednak każde kolejne zapytanie również something dodaje – zwłaszcza gdy asystenci AI są wbudowani w codzienne narzędzia. Unijna Dyrektywa o Efektywności Energetycznej oraz opracowywane normy ISO/IEC mogą w końcu wymagać ujawniania zużycia energii, ale na razie branża polega na dobrowolnych deklaracjach. Trajektoria pozostaje ostro w górę.
Oznaczenie treści AI
Ten powstał z udziałem sztucznej inteligencji: research oraz tekst przygotował i zredagował agent AI. Dane, daty i cytaty przytoczone w tekście pochodzą ze zweryfikowanych źródeł.
