Algorytm w sądzie: gdy od wyroku zależy matematyka
Systemy oceny ryzyka recydywy wspierają sądy przy decyzjach o areszcie i wymiarze kary, ale ich wyniki bywają obciążone historyczną dyskryminacją — a strona oskarżona często nie może ich zbadać.
10 artykułów
Systemy oceny ryzyka recydywy wspierają sądy przy decyzjach o areszcie i wymiarze kary, ale ich wyniki bywają obciążone historyczną dyskryminacją — a strona oskarżona często nie może ich zbadać.
Narzędzia AI coraz częściej wspierają sędziów w ocenie ryzyka, kalkulacji kar i analizie dowodów. Gdzie kończy się wsparcie, a zaczyna automatyzacja wymiaru sprawiedliwości?
W 2026 roku amerykańskie sądy federalne odnotowały wzrost pozwów seryjnych o 38 procent w ciągu roku. Generatywna sztuczna inteligencja obniżyła koszt napisania pozwu do ułamka dolara — i właśnie z tego ułamka korzystają syntetyczni powodowie i generatorzy spamu prawnego.
Polski Naczelny Sąd Administracyjny wskazał ślady halucynacji AI w zażaleniu sporządzonym przez zawodowego pełnomocnika. Hiszpański sąd wymierzył za zmyślone orzeczenia grzywnę równą rocznemu abonamentowi narzędzia AI, a brytyjski High Court przypomniał kierownictwu kancelarii o obowiązku nadzoru.
Dwóch sędziów amerykańskich dopuściło się wyroków napisanych z pomocą ChatGPT i Perplexity. Tekst zawierał fikcyjne cytaty i nieprawdziwe opisy precedensów. To nie izolowany wypadek — systemy AI stale wprowadzają błędy w najważniejszych dokumentach prawnych.
Systemy AI oceniające ryzyko powrotu do przestępstwa coraz częściej wspierają sędziów. Gdzie kończy się pomoc, a zaczyna automatyzacja?
Sądy zaczynają sięgać po systemy AI do oceny ryzyka recydywy i wydawania wyroków. Błędy algorytmów mogą decydować o losach ludzi.
Systemy AI wspierające sędziów w ocenie ryzyka recydywy i analizie dowodów budzą obawy o przejrzystość, stronniczość i odpowiedzialność za wyroki.
Systemy wspierające sędziów w orzekaniu mogą utrwalać uprzedzenia i osłabiać niezawisłość sądów.
Sądy w USA i Europie coraz częściej wspierają się algorytmami oceniającymi ryzyko recydywy. Problem: te narzędzia bywają stronnicze, nieprzejrzyste i trudne do zakwestionowania.