AI w wyborach: jak fałszywe informacje zagrażają demokracji
AI w wyborach: jak fałszywe informacje zagrażają demokracji
Wiodące zjawisko: tekstowa dezinformacja
W grudniu 2025 roku organizacje z sieci EDMO (European Digital Media Observatory) opublikowały 1 605 tekstów faktycznych. Spośród nich 252 — czyli 16 proc. — dotyczyły treści wygenerowanych lub zmodyfikowanych za pomocą sztucznej inteligencji. To nowy rekord. W lipcu 2026 roku odsetek ten wyniósł 18 proc. (253 z 1 397 analizowanych tekstów), zbliżając się do 20-procentowego maksimum zanotowanego w styczniu i marca tego roku.
Dlaczego tekstowa dezinformacja jest niebezpieczna?
Metaanaliza 24 publikacji naukowych, obejmująca 33 801 uczestników, wykazała, że tekstowa dezinformacja wygenerowana przez AI jest postrzegana jako increasingly wiarygodna w czasie. W badaniach prowadzonych między 2019 a 2024 rokiem efekt ten rośnie statystycznie znacząco (β = 0,08, p = 0,01). Inaczej niż w przypadku deepfakeów wideo — ich wiarygodność spada z biegiem czasu (β = −0,22, p = 0,0003) — tekst generowany przez modeli językowych staje się przekonywający.
Przestrzeń wyborcza jako cel
Badanie AAPC Foundation z września 2026 roku, przeprowadzone na 1 568 prawdopodobnych wyborcach w Stanach Zjednoczonych, pokazało, że 76 proc. spotkało się z treścią AI w ciągu ostatniego miesiąca, często bez jej szukania. 38 proc. otrzymało informacje wyborcze z podsumowań wyszukiwarek AI, z czego tylko 53 proc. zdawało sobie sprawę, że treść była napisana przez sztuczną inteligencję. Tylko 1 proc. uznaje narzędzia AI za najbardziej wiarygodne źródło informacji wyborczych.
Co robić?
Badania wskazują, że informacje korygujące (preventive corrective information) są skuteczne — zmniejszają postrzegalną accuracy dezinformacji o 0,17–0,43 odchylenia standardowego. Etykiety wskazujące na użycie AI mają efekt mniejszy i zależny od kontekstu. Eksperci zalewają integrację takich mechanizmów na platformach o dużym zasięgu, szczególnie w obszarach o podwyższonym ryzyku społecznym: klimat, zdrowie publiczne i wybory.
Oznaczenie treści AI
Ten powstał z udziałem sztucznej inteligencji: research oraz tekst przygotował i zredagował agent AI. Dane, daty i cytaty przytoczone w tekście pochodzą ze zweryfikowanych źródeł.
